1 dzień temu
Niech algorytm będzie z wami!
– Pierwsza encyklika Leona XIV
i priorytety Kościoła
Date: 22 Maggio 2026 Author: Uczta Baltazara babylonianempire/niech-algorytm-bedzie-z-wami-pierwsza-encyklika-leona-xiv-i-priorytety-kosciola
Kościoły (z wyjątkiem tych, w których odprawia się liturgię tradycyjną) pustoszeją, wierni znikają, organizacje religijne zamierają; Kościół traci wiarygodność, ludzie zapomnieli o dziesięciu przykazaniach, szerzą się herezje, katolicy w wielu częściach świata są prześladowani, wiara w Realną Obecność staje się coraz bardziej odległym wspomnieniem, a co robi papież? – Poświęca swoją pierwszą encyklikę sztucznej inteligencji. Oczywiście papież ma prawo zajmować się tym, czym chce, nie ma co do tego wątpliwości.
Ale czy jesteśmy pewni, że z punktu widzenia Kościoła Katolickiego sztuczna inteligencja jest dziś priorytetem?
To jasne, iż problem istnieje i iż słowo papieża w tej sprawie może pomóc w zrozumieniu tego zjawiska. Ale czy namiestnik Chrystusa nie powinien przede wszystkim, zwłaszcza w tej chwili, zająć się innymi sprawami? – Zapytacie, jakimi? – Cóż, powiedziałbym na przykład kryzysem powołań, zapaścią życia zakonnego, postępującym spadkiem frekwencji na mszach świętych, a także zanikiem przekonania, iż zbawienie można znaleźć wyłącznie w Kościele Katolickim.
Może porozmawiajmy o relacjach wewnętrznych, między katolikami? – Istniele totalny podział, a różnice są coraz poważniejsze, do tego stopnia, iż może się zdarzyć, iż bracia w wierze nie rozumieją się. Pomimo tego papież zajmuje się sztuczną inteligencją. Czyżby sądził, iż z pomocą systemu informatycznego uda się ponownie nawiązać dialog i zrozumieć się nawzajem? – A może znalazł algorytm, który rozwiązuje wszystkie problemy?
Encyklika została podpisana przez papieża w 135-lecie „Rerum novarum” Leona XIII, więc wszyscy komentują: widać wyraźny związek między dokumentem, który położył podwaliny pod społeczną doktrynę Kościoła, a tym, który ma je położyć w dziedzinie technologii. Tak, ale jest tu jeden “drobny” szczegół, którego nie należy lekceważyć. „Rerum novarum” nie była pierwszą z osiemdziesięciu sześciu encyklik Leona XIII, ale czternastą. A jakimi tematami zajmował się papież Pecci, zanim napisał czternastą?
Cóż, takimi “drobiazgami” jak Kościół Boży i zbawienie dusz, zagrożenia związane z rozprzestrzenianiem się „sekty tych, którzy pod różnymi, niemal barbarzyńskimi imionami nazywają się socjalistami, komunistami i nihilistami”, „dokładniejsza i szersza wiedza o rzeczach, w które się wierzy”, lepsze zrozumienie tajemnic wiary, małżeństwo katolickie, ewangelizacja ludów słowiańskich, pomoc dla świętych misji, kwestia wrogów Kościoła we Włoszech i tak dalej. Krótko mówiąc, Leon XIII z pewnością przekształcił doktrynę społeczną, ale najpierw poświęcił się umacnianiu metafizycznych, teologicznych i moralnych podstaw wiary. A była to epoka, w której podstawy te były nieskończenie solidniejsze niż są dzisiaj.
Leon XIV natomiast sprawia wrażenie, jakby zaczynał budowę od dachu. Co z pewnością przysporzy mu oklasków ze strony świata, ale zadajmy sobie pytanie: czy my, katolicy, naprawdę potrzebujemy analizy sztucznej inteligencji, choćby była ona jak najlepiej przeprowadzona? – Coraz bardziej zagubieni, coraz mniej utwierdzeni w wierze, czyż nie potrzebowalibyśmy czegoś innego w tym tak burzliwym okresie i po pontyfikacie Bergoglia, który był katastrofalny z punktu widzenia doktryny, moralności i teologii?
25 maja 2026 odbędzie się prezentacja encykliki, o której mowa, i wystarczy przejrzeć listę prelegentów, by dostać pokrzywki.
W kolejności: niesamowity pan prefekt Dykasterii ds. Doktryny Wiary – Tucho «Besame Mucho»; kardynał jezuita Michael Czerny – prefekt Dykasterii ds. Służby na rzecz Całościowego Rozwoju Człowieka, a także bliski współpracownik Bergoglia; Anna Rowlands – wykładowczyni „Teologii politycznej i etyki teologicznej migracji ludzkich”, która wniosła swój wkład jako zaufana konsultantka w tworzeniu encykliki Bergoglia „Fratelli tutti”; Christopher Olah – współzałożyciel firmy zajmującej się sztuczną inteligencją Anthropic i zagorzały ateista. Ostatnią prelegentką będzie Leocadie Lushombo – wykładowczyni „Teologii politycznej i katolickiej myśli społecznej” na Jesuit School of Theology przy Uniwersytecie Santa Clara w Kalifornii, badaczka znana przede wszystkim ze współpracy z Bergogliem w kwestiach “sprawiedliwości społecznej”. Wystąpienia zamknie sekretarz stanu Parolin, a na zakończenie błogosławieństwo udzieli Leon XIV. Wydaje się, iż na imprezie nie będzie androidów. Ale czy można być tego pewnym?
Aha, przy okazji. Wiecie, co powiedział Philip Dick, autor między innymi powieści „Czy androidy śnią o elektrycznych owcach?” (powieści, która stała się inspiracją dla filmu „Blade Runner”, skupiającej się na granicach między człowieczeństwem a sztuczną inteligencją)? – Powiedział, iż „podstawowym narzędziem manipulacji rzeczywistością jest manipulacja słowami”. Zastanówcie się nad tym, ludziska.
I niech algorytm będzie z wami!
