Stanowisko Gminy Poczesna w sprawie pożaru z dnia 15 maja 2026 r.

Poniżej zamieszczamy oficjalne stanowisko Gminy Poczesna wystosowane przez wójta Artura Sosnę ws. pożaru w Sobuczynie z 15 maja.

W związku z pojawiającymi się w przestrzeni publicznej wypowiedziami Częstochowskiego Przedsiębiorstwa Komunalnego Sp. z o.o., które w ramach tzw. „szerszego kontekstu” zdarzenia losowego sugerują odpowiedzialność Gminy Poczesna za kwestie bezpieczeństwa instalacji oraz pożar z dnia 15 maja 2026 r., w powiązaniu z wydłużającymi się przygotowaniami inwestycji dotyczącej modernizacji „Linii składowania odpadów wielkogabarytowych”, Gmina Poczesna stanowczo sprzeciwia się takiemu przedstawianiu okoliczności zdarzenia.

Gmina Poczesna nie jest podmiotem odpowiedzialnym za bezpieczeństwo funkcjonowania instalacji Zakładu Zagospodarowania Odpadów w Sobuczynie ani za jej eksploatację. Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa odpowiedzialność za bezpieczną eksploatację instalacji, zapewnienie bezpieczeństwa przeciwpożarowego, bezpieczeństwa publicznego oraz ochrony środowiska spoczywa na podmiocie prowadzącym działalność gospodarczą w tym zakresie.

W przedmiotowej sprawie podmiotami tymi są Częstochowskie Przedsiębiorstwo Komunalne Sp. z o.o. oraz Sobreko Sp. z o.o. – spółki prawa handlowego prowadzące działalność w zakresie gospodarki odpadami i osiągające z niej wielomilionowe zyski. To na tych podmiotach ciąży obowiązek organizowania i prowadzenia działalności w sposób zapewniający spełnienie wymagań bezpieczeństwa, w tym zapobiegania pożarom oraz minimalizowania skutków ewentualnych zdarzeń. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu – w tym instalacji przemysłowej – zobowiązany jest do zapewnienia ochrony przeciwpożarowej, w szczególności poprzez adekwatną eksploatację, utrzymanie urządzeń oraz stosowanie wymaganych zabezpieczeń. Obowiązki te nie obciążają jednostki samorządu terytorialnego w zakresie eksploatacji instalacji prowadzonej przez podmiot prywatny lub spółkę prawa handlowego.

Modernizacja instalacji, w tym wdrażanie rozwiązań technologicznych mających zwiększać poziom bezpieczeństwa, stanowi wyłączne zadanie operatora instalacji ZZO na Sobuczynie. Działania te powinny być realizowane w sposób rzetelny i zgodny z przepisami prawa, bez jednoczesnego zwiększania uciążliwości dla mieszkańców, w szczególności w związku z napływem odpadów spoza Subregionu Północnego, w tym z obszaru Górnego Śląska. Nie istnieją żadne „blokady inwestycyjne” w obszarze rozpoznawania wniosków o wydanie decyzji środowiskowych. Podkreślić należy, iż nie istniały jakiekolwiek przeciwwskazania ze strony Gminy Poczesna do podejmowania przez operatora instalacji działań w zakresie zwiększenia bezpieczeństwa przeciwpożarowego.

Gmina Poczesna w żaden sposób nie uchybiła obowiązkowi należytej staranności przy procedowaniu spraw związanych z dopuszczeniem rozwiązań technologicznych na terenie instalacji i nie można pomijać złożonego i wieloaspektowego charakteru przygotowań CzPK do procesu inwestycyjnego. Gmina zabiega, aby dobór technologii był zoptymalizowany dla bezpieczeństwa mieszkańców, czemu służą ustalenia podpisane przez Miasto Częstochowa oraz Gminę Poczesna w dniu 11 maja 2026 r. Już 4 dni po dokonaniu tych ustaleń wybuchł pożar, a przyjęte stanowisko przez władze CzPK utrudniać będzie finalizację porozumienia pomiędzy Miastem Częstochowa a Gminą Poczesna. Czy ktoś nie chce tego porozumienia?

Już samo wskazywanie na kwestie planistyczne lub działania Gminy Poczesna dotyczące potencjalnej skali funkcjonowania instalacji nie pozostaje w żadnym związku przyczynowym z powstaniem pożaru, a przedstawia się jej „szerszym kontekście” do informacji prasowej. Tego rodzaju twierdzenia należy uznać za nieuprawnione i stanowiące próbę odwrócenia uwagi od odpowiedzialności podmiotów faktycznie zarządzających instalacją.

Gmina Poczesna pragnie również podkreślić, iż w działaniach ratowniczych istotną rolę odegrali mieszkańcy Gminy Poczesna. W akcji gaśniczej uczestniczyło pięć zastępów straży pożarnej z terenu naszej gminy, w tym OSP KSRG Wrzosowa, OSP KSRG Poczesna, OSP KSRG Huta Stara A, OSP Słowik, OSP Nierada, a znaczną część zaangażowanych ratowników stanowili właśnie mieszkańcy Gminy Poczesna. Wyrazy uznania i podziękowania powinny objąć również lokalną społeczność, która aktywnie wsparła działania służb ratowniczych.

Pożar z dnia 15 maja 2026 r. jest niewątpliwie zdarzeniem poważnym i nieszczęśliwym. Władze Gminy Poczesna wyrażają współczucie wszystkim osobom dotkniętym jego skutkami. Jednocześnie apelujemy o rzetelne i odpowiedzialne informowanie opinii publicznej oraz powstrzymanie się od nieuzasadnionego przypisywania odpowiedzialności podmiotom niemającym wpływu na eksploatację oraz bezpieczeństwo przedmiotowej instalacji.

Z poważaniem
Artur Sosna
Wójt Gminy Poczesna